Blog
Boşanma Davasında Müşterek Konutun Tahsisi | Şartlar, Dilekçe ve Kira 2026
Boşanma davasında müşterek (aile) konutunun tahsisi; dava süresince eşlerin barınma ihtiyaçlarını düzenleyen geçici bir tedbir kararıdır. Mahkeme; çocukların durumunu ve eşlerin kusur oranlarını göz bulundurarak, dava sonuna kadar ayrılması uygunsa evi konutun diğer eşe tahsis edilmesine karar verir.
Boşanma davasında müşterek konutun geçici tahsisi; ayrılık sürecinde eşlerin ve çocukların barınma güvencesini koruyan kritik bir tedbirdir. TMK 169 aile konutu tahsisi kuralları; tapunun kimin üzerinde olduğundan bağımsız biçimde işler — ev sahibi olan eş dahi hâkim kararı olmadan diğerini konuttan çıkaramaz. İstanbul boşanma avukatı olarak Türkanoğlu Hukuk ve Danışmanlık Bürosu; bu rehberde tahsisin şartlarını, aile konutu şerhini, kira meselesini, dilekçe yapısını ve boşanma sonrasındaki durumu aktarmaktadır.
İçindekiler
- Tahsis Kararı ve Şartları
- Aile Konutu Şerhi
- Ev Eşyalarının Durumu
- Boşanma Sonrası Durum
- Evden Uzaklaştırılan Eş Kirayı Öder mi?
- Boşanmada Ev Kimin Üzerineyse O mu Kalır?
- Boşanmada Erkeğe Ev Tahsisi
- Boşanma Davası Açılmadan Aile Konutu Tahsisi
- Aile Konutu Tahsisi Dilekçesi Örneği
- Sıkça Sorulan Sorular
Tahsis Kararı ve Şartları
TMK’nın 169. maddesi; boşanma veya ayrılık davası açılınca hâkime, davanın devamı süresince eşlerin barınmasına ilişkin geçici önlemleri re’sen alma yetkisi vermektedir. Bu tahsis kararı; boşanmanın esasını etkilemez — yalnızca dava süresindeki geçici barınma düzenlemesidir.
-
Tedbir NiteliğiBu karar; boşanma davasının sonucunu etkilemez ve dava süresince barınma mağduriyetini önlemek amacıyla verilir. Geçici niteliğidir; boşanma kararının kesinleşmesiyle sona erer.
-
KriterlerHâkim; her sebep olmaksızın kusurlu eşin evden uzaklaştırılmasına hükmedebilir. Özellikle çocuğun velayeti anne veya babaya geçecekse konutun velayet alan eşe tahsisi olasılığı önemli ölçüde artar. Şiddet geçmişi de tahsis kararı için güçlü bir gerekçe oluşturur.
-
Mülkiyet Durumu Belirleyici DeğildirKonut tapuda tek bir eşin üzerine olsa ya da kira sözleşmesi onun adına kayıtlı olsa dahi; bu konut aile konutu niteliği taşıdığı için mahkeme diğer eşe tahsis edebilir. Boşanmada ev kimin üzerineyse sorusunun yanıtı açıktır: tapu sahibi olmak; diğer eşin konut hakkını ortadan kaldırmaz.
Müşterek konut tahsisi süreciyle ilgili öne çıkan temel detaylar: Konut tahsisi talep eden eş; velayet, çocukların barınma ihtiyacı, ekonomik yetersizlik ve mevcut yaşam koşullarını dilekçesinde somut biçimde ortaya koymalıdır. Hâkim bu değerlendirmeyi duruşma yapılmaksızın da gerçekleştirebilir.
Aile Konutu Şerhi
Aile Konutu Şerhi
Aile konutu şerhi; tapuya işletilen ve konutun diğer eşin rızası alınmadan satılmasını ya da üzerine ipotek kurulmasını engelleyen güçlü bir koruma aracıdır.
- Eşlerden biri; tapu müdürlüğüne başvurarak evin aile konutu olduğuna dair şerh koydurabilir.
- Bu şerh sayesinde; evde tapuda kimin adına kayıtlı olursa olsun, o eş evi tek başına satamaz, devredemez veya üzerine ipotek ettiremez.
- Bu işlem için boşanma davasının açılmış olması şart değildir; evlilik birliği devam ettiği sürece her zaman talep yapılabilir.
- Şerh; Türk Medeni Kanunu’nun 194. maddesi kapsamında düzenlenmekte olup mahkeme kararı beklenmeksizin tek taraflı başvuruyla koydurulabilir.
Dikkat: Eşin haberi olmadan evi satmaya ya da borcuna karşılık göstermeye çalışması hâlinde; aile konutu şerhi bu işlemleri engeller. Şerhin bulunmaması durumunda ise eş; satışa rıza göstermediğini ispatlamak için dava açmak zorunda kalır. Bu nedenle evlilik süresince şerh koydurulması önemli bir güvencedir.
Ev Eşyalarının Durumu
Mahkeme; evin tahsisine karar verirken evdeki eşyaların kimin kullanımında kalacağına da hükmeder ya da bu konuda taraflara talimat verebilir.
Kişisel Eşyalar
Evden ayrılan eşin kişisel giysi, belge ve kişisel kullanım eşyalarını alması hakkı saklıdır. Bu eşyaların alınması için mahkeme tensiple uygun süre tanıyabilir.
Müşterek Eşyalar
Ortak kullanılan mobilya, beyaz eşya ve diğer ev eşyaları; boşanma davası boyunca konutu kullanan eşin kullanımında kalır. Sahiplik meselesi boşanma hükmünde veya mal rejimi davası kapsamında çözülür.
Çocuklara Ait Eşyalar
Çocukların oyuncak, kıyafet, kitap ve okul malzemeleri; tedbir velayetiyle birlikte velayet sahibi ebeveynde kalır. Mahkeme bu konuyu açıkça belirlemiş olmasına gerek yoktur.
Eklenmiş Değerler
Boşanma süresince yapılan tadilat, ekleme veya değer artırımları; mal rejimi tasfiyesinde hesaba katılır. Bu giderler için ayrıca talep açılabilir.
Boşanma Sonrası Durum
Boşanma davası sonuçlanıp karar kesinleşince; evde kimin kalacağı (tapu devri veya kira kontratı düzenlenmesi gibi detaylarıyla) mahkeme kesin olarak karar verir.
Geçici Tahsis Sona Erer
Dava süresince verilen geçici tahsis kararı; boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte kendiliğinden sona erer. Bu tarihten itibaren konutun kullanımı; kalıcı hükümlere ve mal rejimi tasfiyesine bağlıdır.
Kalıcı Konut Tahsisi
Boşanma kararında hâkim; özellikle çocukların yararına ve velayete ilişkin değerlendirme kapsamında kalıcı konut tahsisine de hükmedebilir. Bu karar; aylık bedel (konut tazminatı) ödenmesi yükümlülüğüyle birlikte verilebilir.
Müşterek konutun tahsisi ve boşanma davası sürecinde İstanbul boşanma avukatı Av. Fatma Betül Türkanoğlu ile iletişime geçebilirsiniz.
Boşanma Davasında Evden Uzaklaştırılan Eş Kirayı Öder mi?
Boşanma davasında evden uzaklaştırılan eş kirayı öder mi sorusu; özellikle kiralık konutlarda yaşayan çiftlerin en merak ettiği konulardan biridir.
- Kira sözleşmesi uzaklaştırılan eşin adına kayıtlıysa: Hâkim; aile konutu niteliği kapsamında kira sözleşmesini diğer eşe devredebilir ya da kira ödemelerinin nasıl karşılanacağını tedbir nafakasıyla düzenleyebilir.
- Tedbir nafakası ile kira ödemesi: Mahkeme; tahsis kararıyla birlikte geçici olarak kira bedelini karşılayan bir tedbir nafakasına da hükmedebilir. Evde kalan eş konut tazminatı talep edebilir.
- Uzaklaştırılan eşin kira ödeme yükümlülüğü: Kira sözleşmesi uzaklaştırılan eşin üzerindeyse; taraflar mahkemeden kira bedelinin konutu kullanan eş tarafından ödenmesine ya da ev değerinde bir tazminata hükmedilmesini talep edebilir.
- Konut tazminatı: Ev tapuda bir eşe aitse ve diğer eş orada yaşıyorsa; tapu sahibi eş piyasa rayici üzerinden aylık ecrimisil (haksız işgal tazminatı) talep edebilir. Ancak bu talep dava süresindeki geçici tahsise rağmen her zaman kabul görmez; hâkim hakkaniyet değerlendirmesi yapar.
Boşanmada Ev Kimin Üzerineyse Evde O mu Kalır?
Boşanmada ev kimin üzerineyse evde o mu kalır sorusunun yanıtı kesinlikle hayırdır. Bu; boşanma hukukundaki en yaygın yanlış anlamalardan biridir.
| Durum | Tapu Sahibinin Beklentisi | Hukukun Gerçeği |
|---|---|---|
| Ev A eşinin üzerinde | “Ben ev sahibiyim, B eşi çıkar” | Hâkim B eşine geçici tahsis verebilir; A çıkmak zorunda kalabilir |
| Kiralık ev, A eşi sözleşmede | “Kira bende, B çıkar” | Mahkeme kira sözleşmesini B eşine devredilebilir |
| Ev A eşinin üzerinde, B eş çocukla kalıyor | “Ev benim, çocuk başka yere gidebilir” | Çocuğun barınma ihtiyacı; evin B eşine tahsisini güçlü kılar |
| Tapu A eşinin; ancak B eşi şiddet mağduru | “Ev benim, B çıkar” | 6284 kapsamında A evden uzaklaştırılır; B ev tahsisi alır |
Hukuki Dayanak: TMK m. 169 ve Yargıtay içtihadı; aile konutunun tahsisinde tapu sahibini değil, barınma ihtiyacı olan eşi ve çocukları koruyan bir anlayışı benimsemektedir. Tapunun kimin üzerinde olduğu; boşanma sonrasındaki mal rejimi tasfiyesinde belirleyicidir — dava süresindeki geçici tahsiste değil.
Boşanmada Erkeğe Ev Tahsisi
Konut tahsisi tamamen cinsiyetten bağımsızdır; boşanmada erkeğe ev tahsisi de hukuken mümkündür ve bazı durumlarda gerçekleşmektedir.
- Velayet erkeğe verilecekse; çocukların mevcut konutunda kalmaya devam etmesi için ev erkeğe tahsis edilebilir.
- Kadının başka bir konutta barınma imkânı varken erkeğin yoksa; barınma ihtiyacı gerekçesiyle erkeğe tahsis mümkündür.
- Kadının kusurlu davranışları (şiddet, terk, haysiyetsiz hayat vb.) nedeniyle evden uzaklaştırılması ve evin erkeğe tahsisi de Yargıtay kararlarıyla desteklenen bir uygulamadır.
- Uygulamada kadına tahsis daha sık görülse de bu; hukuken bir zorunluluk değil, istatistiksel bir eğilimdir.
Boşanma Davası Açılmadan Aile Konutu Tahsisi İstenir mi?
Boşanma davası açılmadan aile konutu tahsisi de mümkündür. TMK’nın 197. maddesi; eşlere evlilik birliği devam ederken dahi ayrı yaşama hakkı tanımaktadır.
TMK m. 197 Kapsamında
Aile mahkemesine başvurarak boşanma davası açılmaksızın konut tahsisi talep edilebilir. Bu talep; özellikle şiddet veya ekonomik şiddet durumlarında acil koruma sağlamak amacıyla kullanılır.
6284 SK Kapsamında
Şiddet varsa boşanma davası beklenmeksizin 6284 kapsamında uzaklaştırma kararıyla birlikte konut tahsisi de talep edilebilir. Bu yol daha hızlı işler ve acil durumlarda tercih edilmelidir.
Boşanmada Aile Konutu Tahsisi Dilekçesi Örneği
Boşanmada Aile Konutu Tahsisi Dilekçesi Örneği
Aşağıda kurgusal bir boşanmada aile konutu tahsisi dilekçesi yapısı sunulmaktadır. Gerçek dilekçede taraf bilgileri, konut adresi ve gerekçeler somut olgulara dayandırılmalıdır.
Tedbir (Aile Konutu Tahsisi) Taleplidir — İvedi İnceleme Gerekmektedir
[Ad Soyad], T.C. [Kimlik No], [Adres]
[Ad Soyad], T.C. [Kimlik No], [Adres]
Boşanma Davası ile Birlikte Müşterek Konutun Geçici Tahsisi Talebi (TMK m. 169)
1. Taraflar [Tarih] tarihinden bu yana evlidir. Müşterek konutumuz: [Adres].
2. [Boşanma gerekçesi özetle]. Davalının ağır kusurlu davranışları nedeniyle evlilik birliği temelinden sarsılmıştır.
3. Müşterek [X] yaşındaki çocuğumuz/çocuklarımız; okullarına yakın olan ve alıştıkları mevcut konutta kalmaya devam etmesi zaruri olan çocuklardır. Çocukların menfaati; söz konusu konutun davacıya tahsisini gerektirmektedir.
4. [Konutun tapu durumu: tapunun davalıya/davacıya/müşterek kayıtlı olduğu belirtilir]. Tapu durumu; TMK m. 169 kapsamındaki geçici tahsis kararını engellemez.
Boşanma davasının görülmesi süresince müşterek konuta tedbiren davacının ve müşterek çocukların yerleştirilmesine; davalının konuttan uzaklaştırılmasına ve bu karara ilişkin tensip tutanağına ivedilikle hükmedilmesine saygıyla arz ederim. [Tarih]
EKİ: Nüfus kayıt örneği, çocukların okul belgeleri (varsa), tapu fotokopisi veya kira sözleşmesi
Davacı: _________________ (veya) Davacı Vekili Av.: _________________
Boşanma davasının tüm aşamaları ve tedbirler hakkında bilgi için Çekişmeli Boşanma Davası rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Boşanma davasında müşterek konutun geçici tahsisi ne anlama gelir?
Müşterek konutun geçici tahsisi; boşanma davası sonuçlanana kadar geçerli olan ve eşlerden birinin konutu kullanmaya devam etmesini düzenleyen bir tedbir kararıdır. TMK m. 169 kapsamında hâkim; tarafların barınma ihtiyacını, çocukların durumunu ve evlilik birliğinin sürdürülebilirlik koşullarını değerlendirerek karar verir. Bu karar boşanma davasının esasını etkilemez; sadece dava süresindeki fiili yaşam düzenini korur.
Ev benim üzerime, boşanma davası açınca eşimi evden çıkarabilir miyim?
Hayır, hâkim kararı olmaksızın eşinizi evden çıkaramazsınız. Tapu sahibi olmanız; diğer eşin aile konutu üzerindeki hakkını ortadan kaldırmaz. Eşinizi zorla evden çıkarmaya çalışmanız hâlinde konut dokunulmazlığını ihlal suçu (TCK m. 116) gündeme gelebilir ve hem cezai hem hukuki sorumluluk doğabilir. Doğru yol; mahkemeden geçici tahsis ve gerekiyorsa 6284 kapsamında uzaklaştırma kararı talep etmektir.
Aile konutu tahsisi kararına itiraz edilebilir mi?
Evet. Tedbir kararlarına; kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde aynı mahkemeye itiraz yoluna başvurulabilir. İtiraz dilekçesinde; tahsisin haksız ya da orantısız olduğu somut gerekçelerle ortaya konulmalıdır. İtiraz üzerine mahkeme; tarafları dinleyerek ya da dosya üzerinden yeniden değerlendirme yaparak kararını onar veya değiştirir.
Boşanma davası kesinleşince evde kalmaya devam edebilir miyim?
Dava süresindeki geçici tahsis kararı; boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte kendiliğinden sona erer. Bu tarihten itibaren konutun kullanım hakkı; mal rejimi tasfiyesi, tapu tescili ve eşler arasındaki anlaşmaya (ya da mahkeme hükmüne) göre belirlenir. Boşanma hükmünde hâkim; özellikle küçük çocukların bulunduğu durumlarda kalıcı konut tahsisine de hükmedebilir. Bu konuda boşanma kararından önce avukatınızla strateji geliştirmeniz kritik önem taşır.
Konut tahsis edilen eş, diğer eşin eve girmesini engelleyebilir mi?
Evet. Mahkeme kararıyla geçici tahsis yapılan ev; kararın süresi boyunca tahsis edilen eşin kullanımına bırakılmıştır. Bu süre içinde diğer eşin rızasız ve izinsiz olarak eve girmesi; konut dokunulmazlığını ihlal suçunu (TCK m. 116) oluşturabilir. Tahsis kararı kolluk kuvvetlerine bildirilir; ihlal bildirildiğinde polis müdahale edebilir. Tapu sahibi dahi olunsa; tahsis kararı geçerliyken izinsiz girme suç teşkil edebilir.
Müşterek konutun tahsisi talebi boşanma dilekçesinde nasıl istenir?
Konut tahsisi talebi; boşanma dava dilekçesinde tensiple birlikte ivedi olarak talep edilmelidir. Dilekçede; müşterek konutun adresi, tapunun kimin üzerinde olduğu, çocuk varsa yaşı ve okulunun adresi, tahsisin zorunluluk gerekçesi (çocukların barınma ihtiyacı, ekonomik yetersizlik, şiddet vb.) ve “ivedi tedbir kararı verilmesi” talebi açıkça yer almalıdır. Talebin duruşmaya bırakılmaksızın dosya üzerinden “tensiple” karara bağlanması istenebilir; bu özellikle acil durumlarda hızlı koruma sağlar.
Müşterek konut tahsisi, aile konutu şerhi ve boşanma davası için hukuki destek almak üzere Av. Fatma Betül Türkanoğlu ile iletişime geçebilirsiniz. Büromuz İstanbul Fatih’te hizmet vermektedir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayınıza ilişkin hukuki değerlendirme için avukata danışmanız önerilir. Dilekçe örneği kurgusal nitelikte olup doğrudan kullanılmak üzere hazırlanmamıştır.