Blog
Terk Nedeniyle Boşanma Davası | Şartlar, İhtar Örneği ve Yargıtay Kararları 2026
Terk nedeniyle boşanma davası; eşin haklı bir sebep olmaksızın ortak konutu terk etmesi ve hâkim ya da noter aracılığıyla yapılan ihtara rağmen 6 ay boyunca dönmemesi hâlinde açılan özel ve mutlak bir boşanma davasıdır. Şartların tamamı sağlandığında hâkim boşanmaya karar vermek zorundadır.
Terk nedeniyle boşanma davası şartları TMK 164 kapsamında ayrıntılı biçimde düzenlenmiştir. Ancak bu davanın en kritik özelliği; birçok şartın belirli bir zaman çizelgesine bağlı olmasıdır. Evi terk eden eşe ihtar çekme süresi yanlış hesaplandığında ya da ihtarda zorunlu unsurlar eksik kaldığında dava usulden reddedilir. İstanbul Boşanma Avukatı olarak Türkanoğlu Hukuk ve Danışmanlık Bürosu; bu rehberde terk davasının tüm şartlarını, 4 ay-2 ay zaman çizelgesini, ihtar metnini, geçerlilik koşullarını ve Yargıtay kararlarını aktarmaktadır.
İçindekiler
Terk Nedeniyle Boşanma Davasının Şartları
Terk Nedeniyle Boşanma Davasının Şartları
Terk nedeniyle boşanma davasının açılabilmesi için aşağıdaki yedi şartın tamamının birlikte sağlanması zorunludur. Şartlardan herhangi birinin eksik kalması; davanın reddine yol açar.
1. Ortak Konutun Terk Edilmesi
Eşin ortak konutu iradesiyle ve süreklilik arz edecek biçimde terk etmesi gerekir. Geçici iş seyahati, sağlık veya zorunluluk gibi nedenlerle ayrılmak “terk” sayılmaz.
2. Terk Eden Eşin Kusurlu Olması
Ayrılık; haklı bir sebep olmaksızın gerçekleşmiş olmalıdır. Şiddet, tehdit veya psikolojik baskı gibi zorunlu koşullar altında yapılan ayrılık kusurlu terk sayılmaz.
3. Ayrılığın 4 Ay Sürmüş Olması
İhtar yapılabilmesi için ayrılığın en az 4 ay sürmüş olması şarttır. 4. ay bitmeden çekilen ihtar geçersiz sayılır.
4. Geçerli Bir İhtar Yapılması
İhtar; hâkim (mahkeme) veya noter aracılığıyla yapılmalıdır. Avukat ya da şahsen gönderilen ihtarlar hukuken geçersizdir.
5. İhtarda En Az 2 Aylık Süre Tanınması
Terk eden eşe; ortak konuta dönmesi için en az 2 aylık (60 gün) makul süre tanınmalıdır. Daha kısa süre veren ihtarlar Yargıtay tarafından geçersiz sayılmaktadır.
6. İhtara Rağmen Dönülmemiş Olması
Verilen süre geçmesine karşın terk eden eş haklı bir sebep olmaksızın ortak konuta dönmemiş olmalıdır.
7. Toplam 6 Ayın Tamamlanmış Olması
Terk tarihinden itibaren toplam 6 ay geçmeden dava açılamaz. Bu süre; 4 ay + 2 aylık ihtar süresi olarak hesaplanır.
4 Ay / 2 Ay Zaman Çizelgesi
Evi terk eden eşe ihtar çekme süresi 4 ay 2 ay meselesi; terk davasının en çok karıştırılan teknik boyutudur. TMK m. 164 uyarınca hesaplama şu şekilde yapılır:
Pratik Hesaplama Örneği: Eş 1 Ocak’ta evi terk etti. 4. ayın sonu olan 30 Nisan’dan itibaren ihtar yapılabilir. İhtar 1 Mayıs’ta çekilirse; en az 2 ay süre tanınması gerektiğinden 1 Temmuz’dan itibaren dava açılabilir. 1 Temmuz öncesinde açılan davalar usulden reddedilir.
Terk İhtarı Nasıl Çekilir? Örnek Metin
Boşanmada terk ihtarı nasıl çekilir sorusu; noter yolu ve mahkeme yolu olmak üzere iki ayrı kanalı kapsar.
Noter Yoluyla İhtar
En yaygın ve pratik yoldur. Herhangi bir notere gidilerek “terk ihtarnamesi” düzenlettirilebilir. Terk eden eşin tebligat adresi biliniyorsa PTT aracılığıyla tebliğ edilir. Adres bilinmiyorsa ilan yoluyla ihtarda bulunulabilir.
Mahkeme Yoluyla İhtar
İkamet veya son ortak ikametin bulunduğu Aile Mahkemesi’ne dilekçe verilerek ihtar kararı alınır. Mahkeme; ihtarın içeriğini esastan incelemeksizin onaylar ve tebliğ yaptırır.
Muhatap: [Ad Soyad], [Adres]
Eşim [Ad Soyad] ile [nikâh tarihi]’nden bu yana evli bulunmaktayım. Müşterek ikametgâhımız [Adres]’tir. Eşim [terk tarihi] tarihinden itibaren herhangi bir haklı neden olmaksızın ortak konutumuzu terk etmiş ve bugüne kadar geri dönmemiştir.
Türk Medeni Kanunu’nun 164. maddesi uyarınca; eşime bu ihtarın tebliğinden itibaren iki ay içinde ortak konuta dönmesini, dönmemesi hâlinde terk nedeniyle boşanma davası açacağımı ve bunun hukuki sonuçlarının kendisine ait olacağını ihtar ederim.
Dönüş için gerekli yol ve konaklama gideri olarak [tutar] TL ayrıca bildirilmiştir/[hesap numarasına yatırılmıştır].
İhtar Eden: _________________ (veya) Vekili Av.: _________________
Dikkat: Bu örnek metin kurgusal nitelikte olup doğrudan kullanılmak üzere hazırlanmamıştır. Geçerli bir terk ihtarı için avukattan hukuki destek alınması önerilir. Özellikle yol ve konaklama gideri tutarı; Yargıtay içtihadı gereği doğru hesaplanıp belirtilmelidir.
İhtarın Geçerlilik Şartları
İhtarın usulsüz olması; terk davasının dava şartı yokluğundan reddedilmesine yol açar. Yargıtay’ın aradığı geçerlilik koşulları şunlardır:
| Şart | Yargıtay’ın Tutumu |
|---|---|
| Yetkili makam | Yalnızca noter veya mahkeme; avukat ihtarı geçersiz |
| En az 2 aylık dönüş süresi | 60 günden az süre verilen ihtar geçersiz |
| Bağımsız konut | Anne-baba ile oturulan ya da üçüncü kişi konutuna çağrı geçersiz |
| Terk ihtarında yol ve konaklama gideri peşin ödeme | Gidiş-dönüş ulaşım ve gerekirse konaklama bedeli peşin gönderilmeli; aksi hâlde ihtar geçersiz sayılabilir |
| İhtarın samimiyeti | Şiddet uygulayan, evi kilitleyen veya dönüşü engelleyen tarafın ihtarı geçersiz |
| Usulüne uygun tebliğ | Bilinen adrese noter veya posta yoluyla; adres bilinmiyorsa gazete ilanıyla |
Yol ve Konaklama Gideri Peşin Ödeme: Yargıtay; ihtarda terk eden eşin geri dönmesi için gerekli ulaşım masraflarının (otobüs/uçak bileti bedeli) ve gerekirse konaklama giderinin ihtarla birlikte ya da tebliğ sırasında ödenmesini ya da ödenmeye hazır olduğunun açıkça bildirilmesini aramaktadır. Bu şart yerine getirilmeden çekilen ihtarlar geçersiz sayılabilmektedir.
Terk ihtarı hazırlığı ve boşanma davası süreci için İstanbul Boşanma Avukatı Av. Fatma Betül Türkanoğlu ile iletişime geçebilirsiniz.
Samimi Olmayan Terk İhtarı ve Dönüş
Samimi olmayan terk ihtarı Yargıtay kararları; iki farklı biçimde karşımıza çıkmaktadır: ihtarın samimiyetsizliği ve dönüşün samimiyetsizliği.
Terk eden eşi gerçekte geri almak niyeti taşımayan tarafın sırf dava yolunu açmak için ihtar çekmesi; Yargıtay tarafından hakkın kötüye kullanılması olarak değerlendirilir. Özellikle şiddet uygulamış, evi kilitlemiş ya da eşi kovmuş olan tarafın sonradan ihtar çekmesi; mahkemece geçersiz sayılabilir.
Terk eden eş; yalnızca terk süresini kesmek amacıyla kısa süreli ve gerçek bir evlilik niyeti taşımadan eve dönebilir. Yargıtay; bu tür dönüşleri hakkın kötüye kullanılması sayarak terk süresinin kesilmediğini kabul etmektedir. Birkaç gün içinde yeniden ayrılan ya da dönüşünde eşiyle ilişki kurmayan tarafın “dönüşü” terk süresini kesmez.
Haklı Sebeple Evi Terk Etme — Boşanma Sebebi Midir?
Haklı sebeple evi terk etme boşanma sebebi midir sorusu; terk davasının en kritik savunma argümanını oluşturmaktadır.
TMK m. 164 açıkça şunu söylemektedir: “Diğerini ortak konutu terk etmeye zorlayan veya haklı bir sebep olmaksızın ortak konuta dönmesini engelleyen eş de terk etmiş sayılır.” Bu hüküm; terk davalarında birçok önemli sonuç doğurmaktadır.
Haklı Terk Sayılan Durumlar
Fiziksel şiddet nedeniyle evi terk etmek. Psikolojik şiddet ve sürekli aşağılama. Kayın hısımlarının baskısı (eşin müdahaleye göz yumması durumunda). Eşin zina fiilini öğrenip ayrılmak. Ailevî görevi yerine getirmeyen eşin terk etmesi.
Hukuki Sonuç
Haklı sebeple evi terk eden eşe terk ihtarı çekildiğinde; ihtar geçersiz sayılır. Üstelik karşı eş; ortak konutu terk etmeye zorlayan kişi olarak terk eden eş konumuna düşebilir. Bu durumda terk davasını açma hakkı tersine dönebilir.
Önemli: Şiddet gerekçesiyle ayrılan eş; 6284 sayılı Kanun kapsamında uzaklaştırma kararı almışsa bu karar terk savunmasına karşı güçlü bir delil oluşturur. Uzaklaştırma kararı kapsamında evi terk etmek; TMK m. 164 anlamında kusurlu terk sayılmaz.
Terk Nedeniyle Boşanmada Nafaka ve Ziynet
Terk nedeniyle boşanma davasında ziynet ve nafaka meselesi; özellikle evi terk eden eşin yanında götürdüğü değerli eşyalar ve ekonomik sonuçlar açısından önem taşır.
Tedbir Nafakası
Terk davası süresince çocuk varsa iştirak nafakası; ekonomik yetersizlik varsa tedbir nafakası talep edilebilir. Terk eden eşin tam kusurlu olması; nafaka taleplerini güçlendirir.
Yoksulluk Nafakası
Terk eden eş tam kusurlu ise; terk edilen ve boşanmayla yoksulluğa düşecek olan eş; aylık yoksulluk nafakası talep edebilir. Terk; ağır kusur kabul edildiğinden nafaka talebi güçlüdür.
Ziynet Eşyaları
Evi terk eden eşin yanında götürdüğü ziynet eşyaları (bilezik, altın, çeyiz dahil); kendi kişisel malı olsa da eş; bunların iade edilmesini ya da değerini talep edebilir. Götürülmeyen ve evde kalan ziynetlerin iadesini talep hakkı da saklıdır.
Maddi / Manevi Tazminat
Terk nedeniyle boşanmada terk eden eş tam kusurlu sayıldığından; terk edilen eş TMK m. 174 kapsamında maddi ve manevi tazminat talep edebilir.
Ziynet eşyalarının boşanmada kime ait olduğu ve nasıl talep edileceği hakkında bilgi için Boşanmada Ziynet Eşyaları rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Yargıtay Kararlarından Örnekler
Yargıtay Kararlarından Örnekler
Sıkça Sorulan Sorular
Eşim evi terk etti, hemen boşanma davası açabilir miyim?
Hayır, hemen dava açamazsınız. Terk nedeniyle boşanma davası açabilmek için önce ayrılığın en az 4 ay sürmüş olması, ardından geçerli bir ihtar gönderilerek 2 aylık süre tanınması ve bu süre içinde dönülmemesi gerekir. Toplam 6 ay geçmeden dava açılamaz. Ancak bu 6 aylık süreyi beklemek zorunda değilsiniz — eşin diğer kusurlı davranışları (şiddet, güven sarsıcı davranış vb.) varsa bunlara dayanarak TMK m. 166 kapsamında genel boşanma davası açabilirsiniz.
Terk ihtarı çekmek için 4 ay beklemek şart mıdır?
Evet, kesinlikle şarttır. TMK m. 164 açıkça “boşanma davası açmak için belirli sürenin dördüncü ayı bitmedikçe ihtar isteminde bulunulamaz” demektedir. 4. ay bitmeden yapılan ihtar geçersizdir ve bu ihtara dayanılarak açılan dava usul yönünden reddedilir. 4. ayın bitiminden itibaren notere ya da mahkemeye başvurarak ihtar sürecini başlatabilirsiniz.
Noterden çekilen terk ihtarı geçerli midir, yoksa mahkemeden mi çekilmelidir?
Her ikisi de geçerlidir. TMK m. 164 hâkim veya noter aracılığıyla ihtar yapılabileceğini açıkça düzenlemiştir. Uygulamada noter yoluyla ihtar çok daha yaygın ve pratiktir; çünkü noter ihtar metnini esastan incelemeksizin tebliğe gönderir. Mahkeme yoluyla ihtar ise özellikle adres bilinmiyorsa ve ilan yoluyla ihtar gerekiyorsa tercih edilebilir. Her iki yolda da ihtar metninin Yargıtay’ın aradığı şartları (2 ay süre, yol gideri, bağımsız konut) taşıması gerekmektedir.
Terk ihtarında yol parası gönderilmezse ihtar geçersiz mi sayılır?
Evet, Yargıtay içtihadına göre geçersiz sayılabilir. Yargıtay; terk eden eşe gönderilecek ihtarda dönüş için gerekli ulaşım (ve gerekirse konaklama) bedelinin peşin ödenmesini ya da ihtar metninde ödemeye hazır olunduğunun açıkça bildirilmesini aramaktadır. Bu şart; terk eden eşe gerçekten dönme imkânı tanındığının somut göstergesidir. Aksi hâlde ihtar; samimi kabul edilmeyebilir ve dava dava şartı yokluğundan reddedilir.
Kayınvalide ile oturulan eve dönmesi için eşe çekilen terk ihtarı geçerli midir?
Hayır. Yargıtay’ın yerleşik içtihadına göre; terk eden eşi kayınvalide, kayınpeder veya başka akrabaların oturduğu konuta çağıran ihtar geçersizdir. Terk ihtarının geçerli sayılabilmesi için eşin çağrıldığı konutun bağımsız ve aile yaşamına uygun bir konut olması şarttır. Anne-baba evi, akraba evi ya da geçici bir konut bu koşulu karşılamaz.
Terk ihtarı çeken eş, karşı tarafın önceki tüm kusurlarını af etmiş mi sayılır?
Bu mesele Yargıtay kararlarında tartışmalı olmakla birlikte; genel kabul gören görüş şudur: ihtar çeken eş, terk öncesinde yaşanan olaylar için tazminat ve boşanma hakkını kaybetmez. Ancak ihtarın “samimi” niteliği; hâkimin önceki kusurları değerlendirme biçimini etkileyebilir. Önemli olan nokta şudur: ihtar çekmek otomatik olarak af anlamına gelmez; ancak ihtar çektikten sonra terk nedeniyle boşanma talebi dışında diğer boşanma sebeplerini öne sürmek strateji açısından karmaşıklaşabilir. Bu konuyu avukatınızla birlikte değerlendirmeniz önerilir.
Şiddet gördüğü için evi terk eden eşe terk ihtarı çekilebilir mi?
Hayır, etkili bir ihtar çekilemez. Şiddet, tehdit veya ağır psikolojik baskı nedeniyle evi terk etmek; TMK m. 164 kapsamında “haklı sebeple terk” sayılır. Bu durumda terk eden eş kusurlu terk konumunda değildir. Üstelik TMK m. 164 son fıkrası uyarınca; eşi terk etmeye zorlayan ya da dönüşünü engelleyen taraf “terk eden eş” konumuna düşer. Dolayısıyla şiddet uygulayan eşin çekeceği ihtar; mahkeme tarafından hükümsüz sayılır ve davası reddedilir.
Terk nedeniyle boşanma davası, ihtar hazırlığı ve nafaka/ziynet talepleri için hukuki destek almak üzere Av. Fatma Betül Türkanoğlu ile iletişime geçebilirsiniz. Büromuz İstanbul Fatih’te hizmet vermektedir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayınıza ilişkin hukuki değerlendirme için avukata danışmanız önerilir. İhtar örneği kurgusal nitelikte olup doğrudan kullanılmak üzere hazırlanmamıştır.